Arisaema

Arisaema
Arisaema triphyllum
Classificazione APG IV
DominioEukaryota
RegnoPlantae
(clade)Angiosperme
(clade)Mesangiosperme
(clade)Monocotiledoni
OrdineAlismatales
FamigliaAraceae
SottofamigliaAroideae
TribùArisaemateae
GenereArisaema
Mart.
Classificazione Cronquist
DominioEukaryota
RegnoPlantae
DivisioneMagnoliophyta
ClasseLiliopsida
OrdineArales
FamigliaAraceae
GenereArisaema
Specie

Arisaema Mart. è un genere di angiosperme della famiglia delle Aracee.[1]

Le specie asiatiche sono spesso chiamate giglio cobra, mentre quelle occidentali sono spesso chiamate Jack in the pulpit. Entrambi i nomi si riferiscono all'aspetto distintivo del fiore, che consiste in uno spadice centrale eretto che sale da una brattea.[2][3]

Arisaema tortuosum

Biologia

Un tratto inusuale condiviso da tutte le specie di Arisaema è la capacità di "cambiare sesso". Le piante di Arisaema sono tipicamente maschili quando sono giovani, e femminili o ermafroditiche quando sono adulte, con una singola pianta in grado di cambiare sesso in base alla nutrizione[4] e alla genetica,[5] forse cambiando sesso diverse volte durante la sua lunga vita (20 anni o più).[4]

Distribuzione e habitat

La più grande concentrazione di specie si trova in Cina e Giappone, con altre specie native in altre parti dell'Asia meridionale, nell'Africa orientale e centrale, in Messico e nell'America del Nord orientale.[1]

Tassonomia

Il genere comprende le seguenti specie:

  • Arisaema abei Seriz.
  • Arisaema aequinoctiale Nakai & F.Maek.
  • Arisaema agasthyanum Sivad. & C.S.Kumar
  • Arisaema album N.E.Br.
  • Arisaema amurense Maxim.
  • Arisaema anatinum Brugg.
  • Arisaema angustatum Franch. & Sav.
  • Arisaema anomalum Hemsl.
  • Arisaema aprile J.Murata
  • Arisaema aridum H.Li
  • Arisaema asperatum N.E.Br.
  • Arisaema attenuatum E.Barnes & C.E.C.Fisch.
  • Arisaema auriculatum Buchet
  • Arisaema austroyunnanense H.Li
  • Arisaema averyanovii V.D.Nguyen & P.C.Boyce
  • Arisaema balansae Engl.
  • Arisaema bannaense H.Li
  • Arisaema barbatum Buchet
  • Arisaema barnesii C.E.C.Fisch.
  • Arisaema bathycoleum Hand.-Mazz.
  • Arisaema bockii Engl.
  • Arisaema bogneri P.C.Boyce & H.Li
  • Arisaema bonatianum Engl.
  • Arisaema bottae Schott
  • Arisaema brinchangense Y.W.Low, Scherber. & Gusman
  • Arisaema brucei H.Li, R.Li & J.Murata
  • Arisaema burmaense P.C.Boyce & H.Li
  • Arisaema calcareum H.Li
  • Arisaema candidissimum W.W.Sm.
  • Arisaema caudatum Engl.
  • Arisaema chauvanminhii Luu, Q.D.Nguyen & N.L.Vu
  • Arisaema chenii Z.X.Ma & Yi Jun Huang
  • Arisaema chumponense Gagnep.
  • Arisaema ciliatum H.Li
  • Arisaema clavatum Buchet
  • Arisaema claviforme Brugg., J.Ponert, Rybková & Vuong
  • Arisaema concinnum Schott
  • Arisaema condaoense V.D.Nguyen
  • Arisaema consanguineum Schott
  • Arisaema constrictum E.Barnes
  • Arisaema cordatum N.E.Br.
  • Arisaema costatum (Wall.) Mart.
  • Arisaema cucullatum M.Hotta
  • Arisaema dahaiense H.Li
  • Arisaema decipiens Schott
  • Arisaema dracontium (L.) Schott
  • Arisaema echinatum (Wall.) Schott
  • Arisaema echinoides H.Li
  • Arisaema ehimense J.Murata & J.Ohno
  • Arisaema elephas Buchet
  • Arisaema enneaphyllum Hochst. ex A.Rich.
  • Arisaema erubescens (Wall.) Schott
  • Arisaema exappendiculatum H.Hara
  • Arisaema fargesii Buchet
  • Arisaema filiforme (Reinw.) Blume
  • Arisaema fimbriatum Mast.
  • Arisaema fischeri Manudev & Nampy
  • Arisaema flavum (Forssk.) Schott
  • Arisaema formosanum (Hayata) Hayata
  • Arisaema franchetianum Engl.
  • Arisaema fraternum Schott
  • Arisaema galeatum N.E.Br.
  • Arisaema garrettii Gagnep.
  • Arisaema ghaticum (Sardesai, S.P.Gaikwad & S.R.Yadav) Punekar & Kumaran
  • Arisaema grapsospadix Hayata
  • Arisaema griffithii Schott
  • Arisaema guangxiense G.W.Hu & H.Li
  • Arisaema hainanense C.Y.Wu ex H.Li, Y.Shiao & S.L.Tseng
  • Arisaema handelii Stapf ex Hand.-Mazz.
  • Arisaema heterocephalum Koidz.
  • Arisaema heterophyllum Blume
  • Arisaema honbaense Luu, Tich, G.Tran & V.D.Nguyen
  • Arisaema hunanense Hand.-Mazz.
  • Arisaema ilanense J.C.Wang
  • Arisaema inaense (Seriz.) Seriz. ex K.Sasam. & J.Murata
  • Arisaema inclusum (N.E.Br.) N.E.Br. ex B.D.Jacks.
  • Arisaema intermedium Blume
  • Arisaema ishizuchiense Murata
  • Arisaema iyoanum Makino
  • Arisaema jacquemontii Blume
  • Arisaema japonicum Blume
  • Arisaema jethompsonii Thiyagaraj & P.Daniel
  • Arisaema jingdongense H.Peng & H.Li
  • Arisaema kawashimae Seriz.
  • Arisaema kayahense J.Murata
  • Arisaema kerrii Craib
  • Arisaema kishidae Makino ex Nakai
  • Arisaema kiushianum Makino
  • Arisaema kuratae Seriz.
  • Arisaema lackneri Engl.
  • Arisaema laminatum Blume
  • Arisaema langbiangense Luu, Nguyen-Phi & H.T.Van
  • Arisaema leschenaultii Blume
  • Arisaema lichiangense W.W.Sm.
  • Arisaema lidaense J.Murata & S.K.Wu
  • Arisaema liemiana Luu, H.T.Van, H.C.Nguyen & V.D.Nguyen
  • Arisaema lihengianum J.Murata & S.K.Wu
  • Arisaema limbatum Nakai & F.Maek.
  • Arisaema lingyunense H.Li
  • Arisaema lobatum Engl.
  • Arisaema longipedunculatum M.Hotta
  • Arisaema longitubum Z.X.Ma
  • Arisaema lushuiense G.W.Hu & H.Li
  • Arisaema macrospathum Benth.
  • Arisaema madhuanum Nampy & Manudev
  • Arisaema maekawae J.Murata & S.Kakish.
  • Arisaema mairei H.Lév.
  • Arisaema maximowiczii (Engl.) Nakai
  • Arisaema maxwellii Hett. & Gusman
  • Arisaema mayebarae Nakai
  • Arisaema melanostoma Z.X.Ma, X.Yun Wang & W.Y.Du
  • Arisaema meleagris Buchet
  • Arisaema menglaense Y.H.Ji, H.Li & Z.F.Xu
  • Arisaema microspadix Engl.
  • Arisaema mildbraedii Engl.
  • Arisaema minamitanii Seriz.
  • Arisaema minus (Seriz.) J.Murata
  • Arisaema monophyllum Nakai
  • Arisaema mooneyanum M.G.Gilbert & Mayo
  • Arisaema muratae Gusman & J.T.Yin
  • Arisaema muricaudatum Sivad.
  • Arisaema murrayi (J.Graham) Hook.
  • Arisaema nagiense Tom.Kobay., K.Sasam. & J.Murata
  • Arisaema nambae Kitam.
  • Arisaema negishii Makino
  • Arisaema nepenthoides (Wall.) Mart.
  • Arisaema nikoense Nakai
  • Arisaema nilamburense Sivad.
  • Arisaema nonghinense Klinrat. & Yannawat
  • Arisaema odoratum J.Murata & S.K.Wu
  • Arisaema ogatae Koidz.
  • Arisaema omkoiense Gusman
  • Arisaema ornatum Miq.
  • Arisaema ovale Nakai
  • Arisaema pachystachyum Hett. & Gusman
  • Arisaema pallidum Engl.
  • Arisaema pangii H.Li
  • Arisaema parisifolium J.Murata
  • Arisaema parvum N.E.Br. ex Hemsl.
  • Arisaema pattaniense Gagnep.
  • Arisaema peerumedense J.Mathew
  • Arisaema peltatum C.E.C.Fisch.
  • Arisaema penicillatum N.E.Br.
  • Arisaema petelotii K.Krause
  • Arisaema petiolulatum Hook.f.
  • Arisaema pianmaense H.Li
  • Arisaema pierreanum Engl.
  • Arisaema pingbianense H.Li
  • Arisaema polyphyllum (Blanco) Merr.
  • Arisaema prazeri Hook.f.
  • Arisaema propinquum Schott
  • Arisaema pseudoangustatum Seriz.
  • Arisaema psittacus E.Barnes
  • Arisaema quinatum (Nutt.) Schott
  • Arisaema ramulosum Alderw.
  • Arisaema ringens (Thunb.) Schott
  • Arisaema rostratum V.D.Nguyen & P.C.Boyce
  • Arisaema roxburghii Kunth
  • Arisaema rubrirhizomatum H.Li & J.Murata
  • Arisaema ruwenzoricum N.E.Br.
  • Arisaema sachalinense (Miyabe & Kudô) J.Murata
  • Arisaema saddlepeakense P.S.N.Rao & S.K.Srivast.
  • Arisaema sarracenioides E.Barnes & C.E.C.Fisch.
  • Arisaema saxatile Buchet
  • Arisaema sazensoo (Blume) Makino
  • Arisaema schimperianum Schott
  • Arisaema scortechinii Hook.f.
  • Arisaema seppikoense Kitam.
  • Arisaema serratum (Thunb.) Schott
  • Arisaema setosum A.S.Rao & D.M.Verma
  • Arisaema siamicum Gagnep.
  • Arisaema sikokianum Franch. & Sav.
  • Arisaema silvestrii Pamp.
  • Arisaema sinii K.Krause
  • Arisaema sizemoreae Hett. & Gusman
  • Arisaema smitinandii S.Y.Hu
  • Arisaema somalense M.G.Gilbert & Mayo
  • Arisaema souliei Buchet
  • Arisaema speciosum (Wall.) Mart.
  • Arisaema subulatum Manudev & Nampy
  • Arisaema sukotaiense Gagnep.
  • Arisaema taiwanense J.Murata
  • Arisaema tashiroi Kitam.
  • Arisaema tengtsungense H.Li
  • Arisaema ternatipartitum Makino
  • Arisaema thunbergii Blume
  • Arisaema tortuosum (Wall.) Schott
  • Arisaema tosaense Makino
  • Arisaema translucens C.E.C.Fisch.
  • Arisaema triphyllum (L.) Schott
  • Arisaema tuberculatum C.E.C.Fisch.
  • Arisaema ulugurense M.G.Gilbert & Mayo
  • Arisaema umbrinum Ridl.
  • Arisaema undulatifolium Nakai
  • Arisaema utile Hook.f. ex Schott
  • Arisaema vexillatum H.Hara & H.Ohashi
  • Arisaema victoriae V.D.Nguyen
  • Arisaema wangmoense M.T.An, H.H.Zhang & Q.Lin
  • Arisaema wardii C.Marquand & Airy Shaw
  • Arisaema wattii Hook.f.
  • Arisaema wilsonii Engl.
  • Arisaema wrayi Hemsl.
  • Arisaema xuanweiense H.Li
  • Arisaema yamatense (Nakai) Nakai
  • Arisaema yunnanense Buchet
  • Arisaema zhui H.Li

Note

  1. ^ a b (EN) Arisaema, su Plants of the World Online, Royal Botanic Gardens, Kew. URL consultato il 14 gennaio 2022.
  2. ^ (EN) 天南星属 tian nan xing shu, Arisaema Martius, 1831, in Flora China, vol. 23, p. 43.
  3. ^ (EN) Arisaema Martius, 1831, in Flora of North America, vol. 22.
  4. ^ a b (EN) Renner, S. S., L.-B. Zhang e J. Murata, A chloroplast phylogeny of Arisaema (Araceae) illustrates Tertiary floristic links between Asia, North America, and East Africa, in American Journal of Botany, vol. 91, n. 6, 2004, p. 881, DOI:10.3732/ajb.91.6.881, PMID 21653444.
  5. ^ (EN) Vitt, P., K. E. Holsinger e C. S. Jones, Local differentiation and plasticity in size and sex expression in jack-in-the-pulpit, Arisaema triphyllum (Araceae), in American Journal of Botany, vol. 90, n. 12, 2003, p. 1729, DOI:10.3732/ajb.90.12.1729, PMID 21653349.

Voci correlate

Altri progetti

Collegamenti esterni

Controllo di autoritàJ9U (ENHE987007536941005171